fbpx
Simply enter your keyword and we will help you find what you need.

What are you looking for?

Czego warto uczyć dziś dzieci?

Każdego roku we wrześniu wszystkie szkoły podstawowe i średnie w kraju zapełniają się przedstawicielami prywatnych placówek edukacyjnych, którzy zachęcają uczniów do skorzystania z ich usług. Oferta zajęć pozalekcyjnych, z której obecnie dzieci mogą wybierać, pełna jest rozmaitych propozycji szkoleniowych. Tym niemniej, czas wolny, który mają one do dyspozycji po lekcjach z roku na rok staje się coraz krótszy. Jak zapełnić go w sposób atrakcyjny, ale i z myślą o przyszłych perspektywach zawodowych dzisiejszego młodego pokolenia?

Wiedza a umiejętności

Podczas gdy wielu rodziców nadal uważa, że najważniejsze jest, aby ich dzieci zdobyły jak najwięcej konkretnej wiedzy z danego przedmiotu, wiele badań wskazuje na to, że zarówno dziś, jak i w przyszłości będą się liczyć przede wszystkim nabyte kompetencje. Czym innym bowiem jest zapamiętanie kolejnych wierszy, wzorów czy danych liczbowych niż nauczenie się, jak pewne mechanizmy mogą na siebie wpływać, a także na czym polega ich funkcjonowanie i co może z tego wyniknąć. Dotyczy to zarówno sposobu działania nowych technologii, jak i procesów, na których opiera się współczesna gospodarka. Po to, by posiąść świadomość takich zależności, konieczne jest uczestniczenie nie tyle w procesie przyswajania konkretnej wiedzy, ile odkrywanie i eksperymentowanie na jej bazie.

Kompetencje kluczowe a kompetencje przyszłości

Anna Jelińska, autorka publikacji Kompetencje przyszłości. Po co nauczycielom przedmiotów nieinformatycznych programowanie, wyróżnia osiem kompetencji kluczowych. Są nimi porozumiewanie się w języku ojczystym i językach obcych, kompetencje matematyczne i podstawowe naukowo-techniczne, informatyczne, umiejętność uczenia się, społeczne i obywatelskie, inicjatywność i przedsiębiorczość oraz świadomość i ekspresja kulturalna. Każda z nich uznawana jest za tak samo ważną, ponieważ może pomóc zarówno w podejmowaniu aktywności zawodowej, jak i intelektualnie satysfakcjonującym funkcjonowaniu społecznym. Dotychczas konstruowane oferty programowe edukacji pozaszkolnej, zwykle dawały możliwość nabycia część lub większość z wymienionych kompetencji. Nieustannie trwający postęp technologiczny i związane z tym, zmieniające się wymagania na rynku pracy spowodowały jednak, że w najbliższym czasie liczyć się będą nie tylko kompetencje kluczowe, ale też, a może nawet bardziej, tzw. kompetencje przyszłości, czyli umiejętności, których pracodawcy będą oczekiwać od młodych pracowników, wychowanych w świecie najnowszych technologii. Jelińska przywołuje w swoim tekście następujące kompetencje przyszłości, wymienione w raporcie Future Work Skills 2020, przygotowanym przez amerykański Institute for the Future:

  • inteligencja społeczna i emocjonalna,
  • crossowanie umiejętności, czyli zdolność łączenia i wykorzystywania wiedzy z wielu dziedzin,
  • zdolność do pracy w wielokulturowych, globalnych środowiskach,
  • praca w wirtualnych zespołach i szumie informacyjnym, czyli zdolność do selekcji, rozróżniania i filtrowania informacji i wybieranie tego, co rzeczywiście ważne.

Ich nabycie miałoby pomagać przyszłym pracownikom w skutecznym działaniu, a także kreatywnym i innowacyjnym podejściu do rozwiązywania problemów (niezależnie od stopnia ich skomplikowania).

Osobisty Kurator Cyfrowy czy Ekspert ds. Uproszczeń?

Specjaliści zajmujący się naukowym przewidywaniem przyszłości prognozują, że ze względu na postępującą migrację wielu usług do cyberprzestrzeni, już wkrótce zupełnie zmieni się krajobraz specjalizacji zawodowych na rynku pracy. Popularność zaczną zdobywać takie zawody, jak (…) Personal Digital Curator (osobisty kurator cyfrowy) – specjalista, który doradzi i poprowadzi, jak kształtować i komunikować nasze życie prywatne i karierę zawodową w sieci, Simplicity Designer (ekspert ds. uproszczeń) – konsultant, który będzie pomagał firmom upraszczać ich funkcjonowanie zarówno w wymiarze ludzkim, jak i proceduralnym czy Healthcare Navigator (doradca ds. opieki zdrowotnej)osobisty doradca pomocny podczas nawigowania w labiryntach złożonych systemów opieki zdrowotnej. W związku z tym można przypuszczać, że umiejętności dotychczas cenione na rynku pracy, takie jak m.in. zdolność do efektywnej współpracy, negocjowania, trafnego oceniania czy podejmowania decyzji, a także krytyczne myślenie czy wielozadaniowość[2], staną się jedynie swojego rodzaju podstawą, którą nieustannie trzeba będzie poszerzać o kolejne kompetencje, po to, by odnosić sukcesy nie tylko na polu zawodowym, ale też towarzyskim i prywatnym.

Kompetencje przyszłości w działaniu

Po to, by rzeczywiście wspomóc naturalny proces rozwoju dzisiejszych uczniów, jak również uzupełnić o wymiar praktyczny realizowane w szkołach w ramach podstawy programowej zajęcia teoretyczne z wielu ważnych dziedzin nauki, najlepsze instytucje pozarządowe o charakterze edukacyjnym radykalnie zmieniają swoją dotychczasową metodologię. Popularne dotychczas rozbudowane zaplecze teoretyczne każdych zajęć coraz częściej odchodzi w przeszłość na rzecz zdobywania wiedzy na drodze doświadczalnej, metodą prób i błędów, a jednocześnie w sposób ukierunkowany przez prowadzących zajęcia. Warsztaty związane z kształtowaniem kompetencji przyszłości, w tym kompetencji cyfrowych coraz częściej nastawione są na rozwijanie umiejętności w trzech podstawowych dziedzinach, którymi są świadome wykorzystanie nowych technologii, współpraca i kreatywne podejście do podejmowanych zadań. Zdolność krytycznego myślenia, podejmowania inicjatywy, rozwiązywania problemów, tworzenia i współpracy z kolei przygotowują dzieci i młodzież na zróżnicowane i nieprzewidywalne ścieżki kariery w naszych czasach. Inną, szczególnie ważną kompetencją przyszłości są dziś również przedsiębiorczość i nauka programowania. Jak piszą autorzy publikacji Kompetencje przyszłości[3] pod redakcją Stefana M. Kwiatkowskiego wydaje się, że rola przedsiębiorczości jako kompetencji kluczowej będzie w przyszłości coraz większa. Tym bardziej pilna staje się potrzeba jej szerokiego kształtowania na wszystkich szczeblach edukacji, od przedszkolnej do szkolnictwa wyższego i kształcenia ustawicznego. Na kwestię tę zwraca uwagę wielu autorów. (…) Podejmowane w ostatnich latach działania na rzecz wzmocnienia rozwoju kompetencji przedsiębiorczości przynoszą generalnie pozytywne skutki. Coraz większy nacisk położony jest także na rozwój umiejętności i kompetencji społecznych, a nie wyposażenie uczniów w wiedzę ekonomiczną, co dominowało we wcześniejszych podejściach do edukacji w tym zakresie w polskiej szkole (…) Można więc mówić o szerokim włączeniu się zarówno podmiotów rządowych oraz samorządowych, jak i organizacji pozarządowych w rozwój tej kompetencji. W publikacji przywołane zostały również  rekomendacje w sprawie nauki programowania, które na swojej stronie internetowej Koduj z klasą opublikowało Centrum Edukacji Obywatelskiej. Zgodnie z zaleceniami CEO zarówno programowanie, dotychczas traktowane jako nisza dla wybranej grupy zawodowej, jak i myślenie komputacyjne (proces znajdowania rozwiązań otwartych problemów, w którym ważną rolę mogę odgrywać także komputery) to umiejętności coraz bardziej cenione na rynku pracy nie tylko w Polsce, ale i a całym świecie. Umiejętność wykorzystywania technologii komunikacyjnych i poszerzanie własnych kompetencji medialnych obecnie stanowią bardziej konieczność niż tylko możliwość w codziennych funkcjonowaniu w życiu zawodowym i społecznym, które zakłada rozumienie i przetwarzanie informacji. Według twórców rekomendacji bardzo ważne jest wprowadzanie do procesu nauki m.in. zróżnicowanych metod kodowania, osadzonych jednocześnie w obszarze zainteresowań dzieci i młodzieży, takich jak gry i kreskówki, roboty czy popularne gry video.

[2] Wymienione kompetencje znalazły się w zestawieniu 10 najbardziej przydatnych umiejętności wymaganych od pracowników w 2020 r. wg raportu The Future of Jobs, stworzonego podczas Światowego Forum Ekonomii w Davos w 2016 roku (za https://www.kometa.edu.pl/uploads/publication/161/8c20_AA!_25(1).pdf?v2.6).

[3] http://czytelnia.frse.org.pl/media/Kompetencje_przyszlosci.pdf

Obecne tempo postępu technologicznego sprawia, że trudno wyobrazić sobie, by w edukacji wciąż skupiać się wyłącznie na tym, czego uczyliśmy się jeszcze dziesięć czy dwadzieścia lat temu. Niestety szkolna podstawa programowa, choć znacznie odświeżona w ostatnich latach, wciąż nie pozwala na pełne wykorzystanie szerokiego wachlarza możliwości, jakie dają dziś np. warsztaty naukowe, prowadzone przez pozarządowe, prywatne ośrodki edukacyjne. Dlatego z pewnością jeszcze przez długi czas korzystanie z ich wsparcia będzie jedyną szansą dla młodego pokolenia na zdobycie niezbędnego zaplecza edukacyjnego i kompetencji, dzięki którym zawodowa przyszłość współczesnych dzieci i młodzieży pełna będzie ciekawych wyzwań i możliwości.

Chcę otrzymywać Newsletter (mogę się wypisać w dowolnym momencie).

FreshMail.pl
 

Chcę otrzymywać Newsletter (mogę się wypisać w dowolnym momencie).

FreshMail.pl